Hoe lang gaat loodwerk bij een schoorsteen mee?

Lood is duurzaam materiaal, maar het beweegt mee met temperatuurwisselingen en rekt daardoor op de lange termijn uit. Bij oudere daken is de loodaansluiting vaak het eerste onderdeel dat aandacht nodig heeft, ook als de pannen er nog goed uitzien. Zekerheid geeft alleen kijken van dichtbij.

Kan ik alleen het voegwerk laten vernieuwen?

Als de stenen zelf nog gezond zijn, kan dat een goede en gerichte ingreep zijn. Zijn de stenen poreus of gescheurd, dan houdt nieuw voegwerk het water alsnog niet tegen.

Is impregneren een oplossing?

Alleen soms, en nooit als eerste stap. Een waterwerend middel op metselwerk met open voegen of ingesloten vocht kan het probleem verergeren. Eerst herstellen, daarna beoordelen of behandelen zin heeft.

Vergoedt mijn verzekering de schade?

Plotselinge schade, bijvoorbeeld na storm, wordt soms vergoed; slijtage en achterstallig onderhoud in de regel niet. Foto's van de situatie en een omschrijving van wat er is aangetroffen helpen bij de melding, maar de beoordeling ligt bij de verzekeraar.

Kennis & advies · 6 min leestijd

Lekkage rond de schoorsteen: de meest voorkomende oorzaken

De schoorsteen is de meest voorkomende lekkageplek van een pannendak. Het lood krijgt de schuld, maar net zo vaak zit de oorzaak in het metselwerk erboven.

Waarom juist hier

Een dakvlak dat verder ongestoord doorloopt, is redelijk vergevingsgezind. Bij de schoorsteen is dat anders: daar wordt het dakvlak onderbroken door metselwerk en moet water actief langs en om die onderbreking worden geleid. Dat gebeurt met loodwerk — een voorschort aan de onderzijde, loketten langs de zijkanten en een keel aan de bovenzijde.

Elk van die onderdelen is een naad. En elke naad is een plek waar veroudering, beweging of een uitgedroogde afdichting water kan doorlaten. Daar komt bij dat de schoorsteen vrij boven het dak staat en dus van alle kanten regen, wind, zon en vorst krijgt.

De vijf oorzaken die we het vaakst tegenkomen

Verouderd loodwerk: lood rekt uit en scheurt na tientallen jaren, vaak precies op de knik
Een loodaansluiting die te ondiep in de voeg zit of waarvan de kitafdichting is uitgedroogd
Uitgespoeld voegwerk: regen loopt de open voeg in en trekt door naar de binnenzijde
Poreuze of gescheurde stenen die water opnemen en aan de andere kant weer afgeven — doorslaand vocht, zonder dat er ergens een gat zit
Een ontbrekende afdekking op een ongebruikte schoorsteen, waardoor regen recht in het kanaal valt

Lekkage of condens?

Niet elke vochtplek bij een schoorsteen komt van regen. In een kanaal dat niet meer wordt gebruikt kan condens ontstaan: warme, vochtige binnenlucht koelt af tegen koud metselwerk. Het resultaat lijkt sterk op een lekkage.

Het onderscheid zit in het patroon. Regenwater volgt het weer: nat tijdens en kort na regen, vaak bij één specifieke windrichting, en meestal plaatselijk. Condens hangt samen met koude periodes en verdeelt zich gelijkmatiger. Dat verschil is belangrijk, want nieuw loodwerk lost een condensprobleem niet op.

Waarom de vochtplek niet de lekplek is

Water dat onder de pannen komt, loopt over folie, panlatten en balken voordat het ergens naar beneden valt. De plek waar je binnen een vlek ziet, ligt daarom vaak een halve meter tot enkele meters van het werkelijke punt van binnenkomst.

Dat is de reden dat losse reparaties op de plek van de vlek vaak niets opleveren. Beter is het om de aansluiting van de schoorsteen als geheel te bekijken, van het voorschort tot de bovenzijde van het metselwerk.

Wat je zelf kunt doen — en beter niet

Noteer wanneer het nat wordt: bij welke regen, welke windrichting, hoe snel na de bui
Maak een foto van de vochtplek binnen en van de schoorsteen vanaf de grond of vanuit een dakraam
Controleer op zolder of de vlek droogt tussen buien: dan is regenwater aannemelijker dan condens
Klim niet zelf op het dak; pannen breken makkelijk en juist bij de schoorsteen is het houvast onbetrouwbaar
Smeer niet zelf kit op de loodnaad — het houdt het soms een seizoen droog en maakt daarna onvindbaar waar het water binnenkomt

Herstellen of vervangen

Zit het probleem alleen in de aansluiting en is het metselwerk gezond, dan is nieuw loodwerk vaak voldoende. Staan de voegen open en zijn de stenen poreus, dan is losse reparatie meestal uitstel: een complete schoorsteenrenovatie is dan doelmatiger.

Is de schoorsteen niet meer in gebruik, dan is verwijderen een serieuze derde optie. Dat is vaker de goedkoopste route dan mensen verwachten, omdat er daarna geen onderhoud meer op volgt.